Giao dich liên kết là gì?


Nhằm đưa ra quy chế quản lý đối với doanh nghiệp có giao dịch liên kết, Chính phủ ban hành Nghị định 20/2017/NĐ-CP quy định về quản lý thuế đối với doanh nghiệp có giao dịch liên kết. Nghị định quy định nguyên tắc, phương pháp xác định giá giao dịch liên kết; nghĩa vụ của doanh nghiệp trong kê khai, xác định giá và kê khai nộp thuế đối với giao dịch liên kết. Vậy giao dịch liên kết là gì?

Trong bài viết này IACHN sẽ làm cung cấp đầy đủ thông tin: 

  • Giao dịch liên kết là gì?
  • Nguyên tắc áp dụng

giao dịch liên kết là gì?

1. Giao dịch liên kết là gì?

“Giao dịch liên kết” là giao dịch phát sinh giữa các bên có quan hệ liên kết trong quá trình sản xuất, kinh doanh, bao gồm: Mua bán, trao đổi, thuê, cho thuê, mượn, cho mượn, chuyển giao, chuyển nhượng máy móc, thiết bị, hàng hóa, cung cấp dịch vụ; vay, cho vay, dịch vụ tài chính, đảm bảo tài chính và các công cụ tài chính khác; mua, bán, trao đổi, thuê, cho thuê, mượn, cho mượn, chuyển giao, chuyển nhượng tài sản hữu hình, tài sản vô hình và thỏa thuận sử dụng chung nguồn lực như hợp lực, hợp tác khai thác sử dụng nhân lực; chia sẻ chi phí giữa các bên liên kết.

Giao dịch liên kết” thường được tận dụng các khác biệt về thuế suất, các hoạt động chuyển giá nhằm mục tiêu tối đa hóa lợi nhuận, giảm tổng nghĩa vụ thuế của cả Tập đoàn.

Vấn đề quản lý thuế đối với các doanh nghiệp có giao dịch liên kết từ lâu đã là mỗi quan tâm của cơ quan quản lý thuế. Tổng cục thuế đã thành lập 4 phòng thanh tra giá chuyển nhượng tại 4 cục thuế: Hà Nội, Hồ Chí Minh, Đồng Nai và Bình Dương từ tháng 10 năm 2015 với chức năng chuyên biệt về thanh tra giá giá chuyển nhượng. Trong năm 2016, hơn 300 doanh nghiệp là đối tượng của thanh tra giá chuyển nhượng. Trong đó, số tiền thuế truy thu và ấn định tiền phạt ước tính hơn 27 triệu Đô la Mỹ, bên cạnh đó giảm lỗ sau thanh tra ước tính 200 triệu USD. Để hoàn thiện khung pháp lý, trong năm 2017, việc Chính phủ đã ban hành Nghị định 20/2017/NĐ-CP và ngày 24 tháng 02 năm 2017 quy định về quản lý thuế đối với doanh nghiệp có giao dịch liên kết. Đây là nỗ lực của cơ quan thuế Việt Nam trong việc hội nhập quốc tế theo chương trình Chống xói mòn cơ sở thuế và chuyển lợi nhuận (“BEPS”). Tiếp theo đó, Bộ tài chính đã ban hành Thông tư 41/2017/TT-BTC ngày 15 tháng 06 năm 2017 (“Thông tư 41”) hướng dẫn thực hiện một số điều khoản của Nghị Định 20. Thông tư 41 có hiệu lực kể từ ngày Nghị định 20 có hiệu lực thi hành, tức là từ ngày 1 tháng 5 năm 2017, thay thế cho Thông tư 66/2010/TT-BTC (“Thông tư 66”) ngày 22 tháng 04 năm 2010 của Bộ Tài chính hướng dẫn thực hiện việc xác định giá thị trường trong giao dịch liên kết.

Nghị Định 20 và Thông tư 41 đã giới thiệu nhiều khái niệm giao dịch liên kết là gì cũng như các quy định mới với một số điểm chính như sau:

  • Nguyên tắc “bản chất quyết định hình thức”;
  • Thay đổi trong quy định về bên liên kết;
  • Các lưu ý về phân tích so sánh và xác định giá giao dịch liên kết;
  • Thay đổi về nghĩa vụ của người nộp thuế trong kê khai, xác định giá giao dịch liên kết kèm theo Giới thiệu các biểu mẫu đính kèm;
  • Các trường hợp miễn nghĩa vụ chuẩn bị Hồ sơ xác định giá giao dịch liên kết và kê khai;
  • Chi phí không được trừ cho mục đích tính thuế thu nhập doanh nghiệp;
  • Thời hạn cho việc chuẩn bị, lưu trữ, xuất trình Hồ sơ xác định giá giao dịch liên kết và các tờ khai; và
  • Quyền hạn của cơ quan thuế trong quản lý giá giao dịch liên kết.

Ngoài ra, các giao dịch liên kết thuộc phạm vi điều chỉnh của Nghị định này là các giao dịch phát sinh trong hoạt động sản xuất kinh doanh của người nộp thuế có quan hệ liên kết theo quy định tại Nghị định này, trừ các giao dịch kinh doanh đối với hàng hóa, dịch vụ thuộc phạm vi điều chỉnh giá của Nhà nước được thực hiện theo quy định của pháp luật về giá.

2.  Nguyên tắc áp dụng giao dịch liên kết

  • Đối với người nộp thuế:

Người nộp thuế có giao dịch liên kết phải thực hiện kê khai các giao dịch liên kết; loại trừ các yếu tố làm giảm nghĩa vụ thuế do quan hệ liên kết chi phối, tác động để xác định nghĩa vụ thuế đối với các giao dịch liên kết tương đương với các giao dịch độc lập có cùng điều kiện.

  • Đối với cơ quan thuế:

Cơ quan thuế thực hiện quản lý, kiểm tra, thanh tra đối với các giao dịch liên kết của người nộp thuế theo nguyên tắc giao dịch độc lập và bản chất quyết định hình thức để không công nhận các giao dịch liên kết làm giảm nghĩa vụ thuế của doanh nghiệp với ngân sách nhà nước và thực hiện điều chỉnh giá giao dịch liên kết để xác định đúng nghĩa vụ thuế quy định tại Nghị định này.

Nguyên tắc giao dịch độc lập được áp dụng theo nguyên tắc giao dịch giữa các bên độc lập, không có quan hệ liên kết tại các Hiệp định thuế có hiệu lực thi hành tại Việt Nam.

Tóm lại: 

Giao dịch liên kết được hiểu là giao dịch giữa các bên có mối quan hệ liên kết bằng việc một bên hay các bên tham gia trực tiếp hoặc gián tiếp vào việc điều hành, kiểm soát, góp vốn hoặc đầu tư vào một bên khác, cụ thể thuộc một trong các trường hợp nào? Mời bạn đọc xem tại bài viết sau: TẤT TẦN TẬT CÁC QUY ĐỊNH VỀ GIAO DỊCH LIÊN KẾT


Bài viết liên quan
[Tổng Hợp] BẢN TIN THUẾ THÁNG 4/2018

[Tổng Hợp] BẢN TIN THUẾ THÁNG 4/2018

Bạn đọc thân mến, hàng tháng, IACHN luôn có đội ngũ Kiểm toán/ Kế toán thực hiện công tác tổng hợp các...
Xem tiếp
Triển khai mở rộng Hệ thống dịch vụ thuế điện tử tại 15 tỉnh

Triển khai mở rộng Hệ thống dịch vụ thuế điện tử tại 15 tỉnh

Tổng cục Thuế vừa có Công văn số 1314/TCT-CNTT thông báo Kế hoạch triển khai mở rộng Hệ thống Dịch vụ...
Xem tiếp
Tuyển Dụng 2018: TRỢ LÝ KIỂM TOÁN/ KẾ TOÁN CẤP II [MS03]

Tuyển Dụng 2018: TRỢ LÝ KIỂM TOÁN/ KẾ TOÁN CẤP II [MS03]

Công ty THNH Kiểm toán Tư vấn Độc lập (IAC) được Bộ Tài Chính và Hội kiểm toán viên hành nghề Việt Nam...
Xem tiếp
Tuyển Dụng 2018: TRƯỞNG NHÓM KIỂM TOÁN/ KẾ TOÁN [MS02]

Tuyển Dụng 2018: TRƯỞNG NHÓM KIỂM TOÁN/ KẾ TOÁN [MS02]

Công ty THNH Kiểm toán Tư vấn Độc lập (IAC) được Bộ Tài Chính và Hội kiểm toán viên hành nghề Việt Nam...
Xem tiếp
Tuyển Dụng 2018: TRƯỞNG PHÒNG KIỂM TOÁN/ KẾ TOÁN [MS01]

Tuyển Dụng 2018: TRƯỞNG PHÒNG KIỂM TOÁN/ KẾ TOÁN [MS01]

Công ty THNH Kiểm toán Tư vấn Độc lập (IAC) được Bộ Tài Chính và Hội kiểm toán viên hành nghề Việt Nam...
Xem tiếp
8 điều Luật BHXH mới bổ sung về chế độ nghỉ thai sản năm 2018

8 điều Luật BHXH mới bổ sung về chế độ nghỉ thai sản năm 2018

Năm 2018, BHXH có nhiều thay đổi mới hơn. Chế độ thai sản là một vấn đề được nhiều người quan tâm bởi...
Xem tiếp
X